24
Ιαν.
12

Η εκστατική σιωπή ως σύμπτωμα της υπερπληροφόρησης

Η ΕΚΣΤΑΤΙΚΗ ΣΙΩΠΗ ΩΣ ΣΥΜΠΤΩΜΑ ΤΗΣ ΥΠΕΡΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ

Είναι τρεις μέρες τώρα που η καταραμένη η αρρώστια με έχει ρίξει στο κρεβάτι με πολύ πυρετό και τρομερούς πόνους στα κόκαλα. Δεν ξέρω πόσα χρόνια πάνε από τότε που λόγω ασθένειας δεν βγήκα από το σπίτι για τρεις συνεχόμενες ημέρες –και ποιος ξέρει πόσο ακόμα…
Έχει όμως και τα καλά του. Με δεδομένο ότι δεν μπορώ να συγκεντρωθώ σε τίποτα, να διαβάσω ας πούμε ένα βιβλίο ή να δω μια ταινία, παρακολουθώ μετά μανίας τηλεόραση. Ειδήσεις, ενημερωτικές εκπομπές, μαγκαζίνο, πρωινάδικα, μεταμεσονύκτια τελεμάρκετινγκ μεταξύ ύπνου και ξύπνιου κ.λπ. Αυτά ακριβώς που δεν είναι ανάγκη να τα προσέχεις αλλά σε νανουρίζουν. Είχα πολύ καιρό να παρακολουθήσω τηλεόραση και έτυχα στο κρίσιμο τριήμερο των διαπραγματεύσεων για το PSI ή κάπως έτσι.
Ε, συνειδητοποίησα ότι δεν καταλαβαίνω τί-πο-τα! Τι ειδήσεις είναι αυτές; Τι ορολογία είναι αυτή; Ποιος πολίτης καταλαβαίνει έστω και το παραμικρό από αυτά που μεταδίδουν τα κανάλια περί των οικονομικών ζητημάτων αν δεν έχει τουλάχιστον master στα οικονομικά; Από την άλλη, συνειδητοποίησα και κάτι ακόμα: ότι δεν με απασχολεί και πολύ να καταλάβω. Γιατί είναι σημαντικό να ξέρω με ποιον ακριβώς τρόπο ο μισθός μου, όσο ακόμα υπάρχει, θα υποδιπλασιαστεί; Γιατί να ξέρω πόσα ακριβώς χρήματα δανείζεται η Ελλάδα, από ποιους, με τι επιτόκια, τι είπε η Μέρκελ, τι έφαγε ο Χούφτενμπαχ, που έκλασε ο Μπουντεσμπανκ και τι δήλωσε ο Νταλάρας (ακόμα και στο PSI συμμετέχει ο Νταλάρας!); Αυτή η “υπερπληροφόρηση” που βρίθει ακατανόητων νεολογισμών και ανεξήγητων λέξεων δε συνεπάγεται πάντα τη γνώση αλλά το ακριβώς αντίθετο. Είναι το βγάλσιμο της γλώσσας, είναι το μεσαίο δάκτυλο υψωμένο, είναι η κοροϊδία στα μούτρα των τηλεθεατών: “ζώα, εμείς σας τα λέμε κι εσείς δεν καταλαβαίνετε.”
Δε χρειάζεται να καταλάβουμε τίποτα απ’ όλα αυτά. Έτσι κι αλλιώς, δε ρωτηθήκαμε ποτέ κι ούτε θα ρωτηθούμε. Μας θέλουν απλώς συνενόχους στον οικογενειακό τους καυγά. Η κρίση τους δεν είναι θέμα χειρισμών, δεν είναι θέμα ποσών, δεν είναι θέμα ευρώ και δολαρίου, δεν είναι θέμα μνημονίων, μεσοπρόθεσμων προγραμμάτων και τρόικας. Όλα αυτά είναι ο παραμορφωτικός καθρέφτης της πραγματικότητας, είναι η εξωραϊσμένη εκδοχή της αβάσταχτης δομικής σκληρότητας του νεοφιλελευθερισμού των αγορών και των τραπεζών. Η Πέπη Ρηγόπουλου στο πολύ καλό βιβλίο της “Το Σώμα – Ικεσία και Απειλή” αναφέρεται στην υπερπληθώρα αναφορών στο ανθρώπινο σώμα, με τρόπο που μπορεί να βρει το ανάλογό της στην υπερπληθώρα πληροφόρησης περί των οικονομικών σήμερα, λέγοντας «…κάθε παρουσία, ιδίως στο βαθμό που είναι επίμονη, μπορεί να σημαίνει κι ακριβώς το αντίθετό της: ένα είδος απόσυρσης, κρίσης, παρασιώπησης που, αντί να βασίζεται στην σιωπή που θα επέβαλε κάποιος λογοκριτής, θεμελιώνεται αντίθετα σε έναν πληθωρισμό που ενδεχομένως μπορεί να πάρει και τη μορφή ενός θαυμαστού μίγματος αφασίας και φλυαρίας».
Παρουσιάζουν την κατάσταση ως μια ρομαντική εκ του σύνεγγυς διαπραγμάτευση που θα οδηγήσει –τάχα- στην καλύτερη δυνατή λύση (για ποιόν;). Αποσιωπούν το γεγονός ότι οι πολίτες δεν έχουν κανένα δικαίωμα παρέμβασης, πόσο μάλλον γνώμης, απέναντι σε μη εκλεγμένους αλλά διορισμένους εκπροσώπους αδιαφανών οργανισμών που διαχειρίζονται δισεκατομμύρια. Παρ’ όλα αυτά μας “πληροφορούν” ώστε αύριο-μεθαύριο να μας υπενθυμίσουν ότι “σου τα λέγαμε εμείς, κι εσύ τα δεχόσουν, άρα ήταν εν γνώσει σου η κατάσταση, άρα έχεις κι εσύ λερωμένη τη φωλιά σου, δε δικαιούσαι δια να ομιλείς, άρα πάνε και γαμήσου τώρα που πτώχευσες κι έμεινες άνεργος. Καραγκιοζάκο!”. Υπνώτισαν τον κόσμο με ένα ανεξάντλητο οπλοστάσιο λέξεων και όρων κενών περιεχομένου και του μετέδωσαν την αρρώστια του δικού τους συστήματος, τον έκαναν κοινωνό του προβλήματός τους. “Ο φονιάς με το θύμα αγκαλιά” που έλεγε ο Σαββόπουλος πριν προχωρήσει στο δικό του Κούρεμα.

Όπως γράφει ο Πέτρος Μαρτινίδης στο εξαιρετικό βιβλίο του “Κριτική και Ευαισθησία” «Η εκστατική σιωπή δεν συνεπάγεται οπωσδήποτε βαθύνοια. Μπορεί, εξίσου, να καλύπτει τη νοητική αδράνεια, ενώ εφησυχάζει τυχόν ανησυχίες.» Βέβαια ο Μαρτινίδης αναφέρεται στα αισθήματα που δημιουργεί ένα έργο τέχνης, αλλά πάλι, με ιδιαιτέρως έντεχνο τρόπο μας έκαναν βωβούς θεατές ενός έργου, μας υποχρέωσαν σε νοητική αδράνεια και καθυπόταξαν κάθε ανησυχία μας. Διότι ποιος αρνείται ότι αυτή η χώρα θα πτωχεύσει, με την έννοια που δίνει ο καπιταλισμός στην πτώχευση; Ωστόσο, η πτώχευση αυτή εμένα μόνο ελπιδοφόρα μου φαίνεται. Ίσως είναι η χαριστική βολή σε μια παραπαίουσα και βαριά άρρωστη οικονομία που μόνο να αποφασίσει την ριζική αλλαγή πορείας μπορεί. Αυτή μπορεί να είναι η αφορμή για μια συγκροτημένη αλλαγή πορείας προς την ανατροπή του νεοφιλελευθερισμού με όρους λαϊκών κινημάτων και παγκοσμιοποιημένων οραμάτων (παραληρώ, το ξέρω, αλλά είπαμε, έχω 40 πυρετό). Αρκεί να απεμπλακούμε από το αίσθημα συνενοχής το οποίο πασχίζουν να μας φορτώσουν. Δεν προτρέπω κανέναν να μην ενημερώνεται για τις οικονομικές εξελίξεις. Προτρέπω τους πάντες να μην αγχώνονται που δεν καταλαβαίνουν τι παίζεται εκεί έξω. Η πραγματική ζωή δεν αποτιμάται με όρους κουρέματος, δεν είναι τρίχες. Επηρεάζεται, όμως, από αυτές τις τρίχες και τούτο οφείλουμε να το αλλάξουμε. Μια πρώτη κίνηση θα ήταν να κλείσουμε τις τηλεοράσεις μας. Και μια δεύτερη, η πιο αποφασιστική, να βγούμε στους δρόμους με όραμα και θάρρος.
Σας παρακαλώ, όμως, όσο είμαι άρρωστος και δε μπορώ να κατέβω στο δρόμο, αφήστε την τηλεόρασή μου ανοιχτή για να αγανακτήσω όσο μπορώ περισσότερο, για να τους μισήσω κι άλλο, κι άλλο, κι άλλο…

Advertisements

2 Responses to “Η εκστατική σιωπή ως σύμπτωμα της υπερπληροφόρησης”


  1. 1 Ταραντα Μπαμπου
    Ιανουαρίου 24, 2012 στο 21:11

    Η καταιγιστική υπερπληροφόρηση οδηγεί σε αδυναμία ταξινόμησης και αξιολόγησης με αποτέλεσμα ο δέκτης να μη μπορεί να διαχειριστεί την πληροφορία, να σοκάρεται…να σωπαίνει και να αδρανεί. Μιλάμε για επιστημονική μέθοδο καλά δοκιμασμένη ανά την υφήλιο.


Comments are currently closed.

Kατηγορίες

Ιανουαρίου 2012
Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
    Φεβ. »
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031  

Εγγραφή για να παρακολουθείς το blog μέσω email

Μαζί με 978 ακόμα followers


Αρέσει σε %d bloggers: